۱۳۹۳ خرداد ۲۷, سه‌شنبه

از میدان انقلاب تا آمازون


برای من که در دانشگاه تهران درس می خواندم و هر روز از جلوی کتاب فروشی های میدان انقلاب قدم می زدم و مهمترین تفریحم، رفتن به کتاب فروشی ها و دیدن و ورق زدن کتاب ها برای خرید و مطالعه آنها بود، آمازون چیزی شبیه بهشت است. می  توانم بدون محدودیت به دنیایی از عناوین کتاب های مورد علاقه ام دسترسی داشته باشم، کتاب های جدیدی را کشف کنم و قبل از تصمیم به خرید و مطالعه آنها، نظرات دیگران را در مورد آن کتاب ها بخوانم تا چشم بسته آنها را نخرم، می توانم فصل هایی از کتاب را نیز بخوانم تا از خوب بودن نحوه نگارش آنها مطمئن شوم و از همه مهمتر اینکه حالا کتاب ها برای من مثل سهام شرکت ها، قیمت ثابت ندارند و به همین دلیل می توانم منتظر بمانم و کتاب مورد علاقه ام را در قیمت های به طرز باورنکردنی ارزان، خریداری کنم. این مزیت آخری واقعا مزیت فوق العاده ای است از آن جهت که معمولا کتاب کالایی است که به طور سنتی قیمت ثابت داشته بخصوص اگر به کتاب فروشی های معمول در خیابان سر بزنید. فرقی هم نمی کند که این کتاب فروشی در میدان انقلاب باشد یا سوییس با کشور دیگر. اما در آمازون می توان گاهی و نه همیشه، کتابی نو که قیمت بازارش مثلا 50 یورو است را به قیمت یک یورو خرید. اما خدمات آمازون فقط محدود به خریداران و خوانندگان کتاب نیست. حتی آمازون در حال تغییر دنیای نشر نیز از طریق ابزارkindle  است به این صورت که بسیاری از نویسندگان آماتور به جای افتادن در پیچ و خم یافتن یک ناشر و تقبل هزینه های نشر، کتاب های خود را به صورت فایل های الکترونیک Kindle منتشر می کنند و درصدی از فروش را نیز به آمازون می دهند. آمازون به این طریق نه تنها نشر کتاب را از دست ناشران سنتی بیرون کشیده، بلکه نقش دولت ها و نظارت آنها بر نشر کتاب را نیز زیر سوال می برد. با وجود این همه تمرکز بر کتاب، حالا اما آمازون چیزی بیش از کتاب فروشی آنلاین است. هر چیزی را می شود در آن پیدا کرد. از کامپیوتر گرفته تا دوربین و حتی لباس. به قولی از شیر مرغ تا جان آدمیزاد. و همه اینها تصویر اولیه اسم آمازون را عوض کرده. آمازون دیگر جنگلی در آمریکای جنوبی نیست. نام یک بازار بزرگ خرده فروشی است.
فیلم زیر مستندی است در مورد آمازون راجع به این روزها. البته فیلم به نوعی به نفع آمازون ساخته نشده است به سه دلیل. اعتراض اول به آمازون دقیقا به یکی از مهمترین مزیت هایی برمی گردد که آمازون فراهم کرده یعنی قیمت های پایین برای کتاب ها که به نوعی شبیه دامپینگ برای از بین بردن رقبا به نظر می رسد. این اعتراض خود دو قسمت دارد. یکی اینکه خود آمازون قیمت کتاب ها را پایین تر از قیمت معمول بازار می دهد و دیگر اینکه عوامل فروشی جز آمازون، در کنار قیمت های آمازون روی وبسایت آن، اقدام به فروش کتاب می کنند که معمولا قیمت های به شدت پایین برای این عوامل فروش است و نه خود آمازون. همینکه آمازون قیمت های این عوامل را در وبسایت خود در کنار قیمت رسمی خود قرار می دهد، نشاندهنده حمایت آمازون از این نوع مدل تجاری کسب و کار است. این مهم است از آن جهت که این عوامل بخشی از درآمد فروش خود آمازون را نیز از آن خود می کنند اما با این وجود آمازون آنها را از وبسایت خود حذف نمی کند.
اعتراض دوم هم به ساختار شرکت است که طوری طراحی و ثبت شده است تا علیرغم میلیاردها دلار درآمد و حذف بسیاری از رقبا، مالیات کمتری بدهد و حضور آن در کشورهای دیگر اعم از انگلیس، آلمان که بازار بسیار بزرگی برای آمازون هستند، با پرداخت مالیات بسیار ناچیز همراه است که همین اعتراض افکار عمومی را نیز در پی داشته است.
دلیل آخر هم دقیقا در تیتر همین نوشته اشاره شده است. آمازون با همه خدمات خوبی که برای مشتریانش فراهم می کند، سبب شده است که کتاب فروشی های سنتی قادر به رقابت با آمازون نباشند و کم کم از صحنه شهرها حذف شوند. این موضوع حذف کتابفروشی ها در بسیاری از کشورهای اروپایی که مردم کتاب خوان هستند به نوعی سبب ناراحتی شده اما در بعضی کشورها مثل فرانسه که مردم به کافه کتاب ها و کتاب فروشی ها به عنوان چیزی بیش از یک کتاب فروشی صرف نگاه می کنند و آن را محل پاتوق و تبادل نظرات و آرا و برخورد با دیگر آدم ها نگاه می کنند، مهم تر و جدی تر است. اما نوآوری های دیجیتال و خدمات اینترنتی در دو دهه قبل، تغییرات زیادی را در جوامع رقم زده اند که شاید حذف کتابفروشی ها سنتی نیز فقط بخشی کوچکی از ده ها مورد مشابه آن است. در گذشته از این جنس اتفاقات زیاد افتاده مثلا نوارهای ضبط از زندگی ما حذف شده اند و جای خود را به سی دی و دی وی دی و حتی کارت های حافظه داده اند. حالا کسی برای نوارهای قدیمی دلسوزی نمی کند و آنها فقط یک حس نوستالژیک را از بخشی از تاریخ معاصر ما زنده می کنند.  
 اما با وجود این سه انتقاد، آمازون خدمات زیادی را به مشتریانش می دهد و بازارهای زیادی را شفاف و رقابتی کرده و شکل مدرنی به تجارت ها و روابط اقتصادی سنتی داده است. در ضمن برای جامعه نیز ایجاد اشتغال کرده است و این بسیار مهم است تا آنجا که در برابر مالیات پایین و بسته شدن کتاب فروشی های سنتی، این خدمات او تحمل می شود.
حتما توصیه می کنم که فیلم زیر را ببینید و ایده های زیادی راجع به کسب و کار آمازون به دست بیاورید. 
.
.

.
دوست عزیزم، آقای دکتر عباسی روی این پست من، مطلبی نوشته اند که خواندنش خالی از لطف نیست. آن را اینجا بخوانید.

هیچ نظری موجود نیست:

ارسال یک نظر